تأیید وجود مواد اولیه حیات در سنگهای 3.5 میلیارد ساله مریخ
به گزارش خبرنگار فضا و نجوم خبرگزاری تسنیم، جستجو برای نشانههای حیات در مریخ همچنان به دادههای امیدوارکنندهای میانجامد. یک آزمایش که از نوع بیسابقه خود بود و نتایج آن 22 آوریل 2026 در مجله «نیچر» منتشر شد، وجود مواد ضروری برای حیات را در ماسهسنگهای باستانی مریخ تأیید کرده است.
این مولکولها درون ماسهسنگی به سن 3/5 میلیارد سال کشف شدهاند. مریخنورد «کنجکاوی» ناسا، این سنگهای رسی را از منطقهای به نام «گلن توریدون» درون دهانه عظیم «گیل» در مریخ جمعآوری کرده است. مجموعه ابزارهای سیار «نمونهکاوی در مریخ» (SAM) این مریخنورد، دادهها را تجزیه و تحلیل کرده است.
این آزمایش از آن جهت منحصربهفرد بود که نخستین مطالعه فرازمینی به شمار میرفت که از ماده شیمیایی «تترامتیلآمونیوم هیدروکسید» (TMAH) استفاده میکرد. این معرف شیمیایی به کنجکاوی امکان میدهد تا مولکولهای آلی بزرگتر را در سطح مریخ بشکند و آنها را به چیزی تبدیل کند که ابزارهای مریخنورد قادر به خواندن آن باشند.
این روش وجود بیش از 20 مولکول آلی متفاوت را آشکار کرد. در میان دادهها، تأیید وجود «نفتالین» و «بنزوتیوفن» دیده میشود که جزو بزرگترین و پیچیدهترین ترکیبات آلی کشفشده در سیاره سرخ هستند. همچنین این آزمایش برای نخستین بار «هتروسیکلهای نیتروژندار» احتمالی را شناسایی کرده است؛ همان ترکیباتی که DNA و RNA بر پایه آنها ساخته میشوند.
امی ویلیامز؛ نویسنده اصلی این مقاله و استاد دانشگاه فلوریدا، در بیانیه ناسا نوشت: این کشف بسیار عمیق و مهم است، زیرا این ساختارها میتوانند پیشمادههای شیمیایی برای مولکولهای نیتروژندار پیچیدهتر باشند. هتروسیکلهای نیتروژندار هرگز پیش از این بر روی سطح مریخ یا در شهابسنگهای مریخی یافت یا تأیید نشده بودند.
مانند اکتشافات پیشین مواد آلی در مریخ، این یافته نیز هنوز آن «نشان قطعی» (smoking gun) نیست که منتظرش بودهایم. اما به حجم رو به رشدی از شواهد میافزاید که دستکم نشان میدهد پایههای حیات آنگونه که ما میشناسیم، در نسخه باستانی این سیاره وجود داشته است. این مطالعه همچنین تأیید میکند که مواد آلی میتوانند برای میلیاردها سال در مریخ باقی بمانند؛ موضوعی که الهامبخش آزمایشهای آینده خواهد بود.
نویسندگان این مقاله میگویند این دادهها به ناسا کمک میکند تا دومین (و آخرین) آزمایش TMAH خود را روی مریخنورد کنجکاوی بهینهسازی کند. همچنین این کشف، راه را برای آزمونهای آتی TMAH در مریخنورد «رزالیند فرانکلین» (مأموریت اگزومارس) و مأموریت «دراگونفلای» به سوی قمر زحل، «تیتان»، باز میکند. این دو مأموریت در اولین فرصت برای سال 2028 برنامهریزی شدهاند.
انتهای پیام /
