سایه سنگین کاغذ بر نوشتافزار ایرانی؛ اژدهای سرخ برمیگردد؟
به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری تسنیم، رشد صنعت نوشتافزار ایرانی در سالهای اخیر به یکی از نشانههای مهم پویایی تولید داخلی تبدیل شده است. این صنعت که زمانی بیشتر وابسته به واردات بود، امروز با تکیه بر خلاقیت طراحان، ارتقای کیفیت مواد اولیه، افزایش توان تولیدکنندگان داخلی و در نظر گرفتن کمترین سود، جایگاه پررنگتری در سبد خانوادههای ایرانی پیدا کرده است؛ به طوری که گفته میشود بیش از 60 درصد بازار نوشتافزار ایران را محصولات داخلی تأمین میکند. این در حالی است که تا یک دهه پیش، حدود 90 درصد از بازار در دست رقبای قدرتمندی چون چین و هند بود.
نوشتافزار ایرانی گزینه اول چهار دهک پایین
بررسیهای میدانی نشان میدهد که عوامل اقتصادی، یکی از اصلیترین مشوقهای خانوادههای ایرانی برای تهیه لوازمالتحریر ایرانی بوده است؛ به طوری که تغییر شرایط اقتصادی خانوادهها موجب شده است سهم محصولات خارجی از سبد خانوادهها طی سالهای گذشته رفتهرفته کاهش یابد.
آمارهای یک پژوهش میدانی نشان میدهد خرید محصولات خارجی نوشتافزار با دهکهای جامعه نسبت مستقیم دارد؛ یعنی هرچه بهسمت دهکهای پایین جامعه حرکت کنیم، احتمال خرید برند خارجی نوشتافزار پایینتر میآید، بهطوری که چهار دهک پایین جامعه حدود چهار درصد بیش از میانگین جامعه، نوشتافزار ایرانی خرید میکنند.

سایه سنگین کاغذ بر نوشتافزار ایرانی
در شرایطی که تورم ماهیانه، تنوع سبد خانوادهها را محدود کرده، تهیه لوازمالتحریر باکیفیت و در عین حال با قیمت مناسب، بهترین گزینه در سالهای گذشته بوده است. با وجود این، نوشتافزار ایرانی نیز در ماههای گذشته از نوسانات شدید قیمت محصولات مواد اولیه به ویژه در بخش کاغذ و مقوا بیتأثیر نبوده است؛ تأثیری که هم دست تولیدکننده را برای سرمایهگذاری میبندد، هم قدرت خرید مصرفکننده را کاهش میدهد و هم احتمالاً جا را برای عرضه محصولات بیکیفیت اما ارزان چینی باز میکند.
مهدی کلانتری، مدیرعامل مجمع نوشتافزار ایرانی، در گفتوگو با خبرنگار تسنیم، با اشاره به شرایط تولید زیر سایه قیمتهای بیسابقه کاغذ و مقوا گفت: ما کاغذ را در سال گذشته با قیمت هر بند یک میلیون و 700 هزار تومان تهیه میکردیم اما در ماههای اخیر قیمت کاغذ تا بندی هشت میلیون تومان نیز در برخی مقاطع افزایش یافت.
وی با بیان اینکه در حال حاضر بزرگترین مشکل تولیدکنندگان نوشتافزار ایرانی تأمین مواد اولیه است، ادامه داد: این موضوع اگرچه برای خانوادهها سنگین است و بر قدرت خرید آنها تأثیر میگذارد، اما بیشترین آسیب را متوجه تولیدکننده میکند. اگر خانوادهای برای خرید پنج دفتر در سال گذشته 250 هزار تومان هزینه میکرد، امسال باید این میزان را تا 700 هزار تومان افزایش دهد. اما معضل اصلی برای تولیدکننده است.
مدیرعامل مجمع ایراننوشت افزود: بار مالی این شرایط بر دوش تولیدکننده است؛ به طوری که اگر پارسال برای تولید به یک میلیارد سرمایه نیاز داشت، امسال باید توان خود را تا 50 میلیارد تومان- با همان میزان تولید- افزایش دهد. از سوی دیگر، افزایش قیمتها و نوسانات شدید قیمتی، سبب شده تا شرایط خرید در بازار نیز تغییر کند؛ به طوری که عرف بازار به این صورت بود که تولیدکننده مواد اولیه خود را به صورت چکی تهیه میکرد، اما امسال باید در همان لحظه تسویه حساب را انجام دهد؛ این در حالی است که فروش لوازمالتحریر فصلی است و پس از گذشت یک دوره چند ماهه، تولیدکننده میتواند فروش خود را نقد کند.
کاهش تولید برخی از اقلام
کلانتری شرایط امروز تولید نوشتافزار ایرانی را مشابه دوران کرونا توصیف کرد و یادآور شد: نامشخص بودن شرایط مدارس سبب شده تا تولیدکنندگان در حال حاضر جرأت تولید نداشته باشند. ممکن است تولید دراین شرایط برای تولیدکنندگان بزرگ کار دشواری نباشد، اما برای تولیدکنندگان خرد ریسک کار را بالا میبرد.
مدیرعامل مجمع ایراننوشت همچنین از کاهش میزان تولید در برخی از محصولات به دلیل تعطیلی مدارس خبر داد و گفت: در برخی از اقلام مانند کیف، جامدادی و دفتر میزان تولید تا یکسوم کاهش یافته است. اما برخی از اقلام، مانند خودکار، که صرفاً توسط دانشآموزان مصرف نمیشود و تکنولوژی محور است، تقریباً به کار خود ادامه داده است.

اژدهای سرخ برمیگردد؟
کلانتری در پاسخ به این پرسش که با توجه به اینکه «قیمت» یکی از مهمترین انگیزههای خرید خانوادهها از نوشتافزار ایرانی است، افزایش قیمتهای اخیر چقدر زمینه را برای مجال دوباره کالاهای چینی خوشقیمت و بیکیفت باز خواهد کرد، گفت: امیدواریم این اتفاق نیفتد، تولیدکنندگان دارند تمام تلاششان را در این زمینه میکنند. امیدواریم راهی پیدا کنیم تا هم اقتصاد تولیدکننده بچرخد و هم در شرایط اقتصادی فعلی، بتوانیم کمکی به خانوادهها کنیم.
افزایش 300 درصدی دفتر تحریر
وی در پاسخ به این پرسش که افزایش قیمت مواد اولیه تا چه اندازه بر قیمت تمام شده کالاها اثر گذاشته است، گفت: در برخی از اقلام مانند دفتر که عمده تولید آن متکی بر کاغذ و مقواست، افزایش قیمت محسوسی، حدوداً 200 تا 300 درصد را شاهد هستیم.
فقدان برنامه مشخص از سوی دولت برای نظارت بر بازار کاغذ در حدود یک سال گذشته، انتقاداتی را از سوی اصناف مختلف به همراه داشته است. در حالی که دولت از ابتدا سیاست خود را بر واردات کاغذ متمرکز کرده بود، عدم ثبت سفارشها سبب شد تا در مقاطعی عرضه و تقاضا در بازار کاغذ به هم ریخته و قیمتها نجومی بالا برود؛ به طوری که بنا بر اعلام مرکز آمار ایران، کاغذ در پاییز سال گذشته با ثبت رکوردی تاریخی، بیشترین تورم نقطه به نقطه را با 82 درصد به خود اختصاص داد.
در چنین شرایطی به جای ساماندهی بازار و کوتاه کردن دست واسطه، دولت اعلام کرد که دیگر یارانهای برای واردات کاغذ اختصاص نخواهد داد و قیمت کاغذ با نرخ جهانی محاسبه خواهد شد. تغییر سیاست دولت در این زمینه بدون نگاه حمایتی به دستاندرکاران اصناف مرتبط با کاغذ، یک نوع سردرگمی همراه با افسارگسیختگی قیمتها را به همراه داشت؛ شرایطی که به نظر میرسد در شش ماه ابتدایی سال جاری خود را بیش از پیش در کاهش تولید محصولات مرتبط مانند نوشتافزار نشان خواهد داد.
انتهای پیام/
